Osmanlıda Vakıf Nasıl İşletilirdi?
15 Mayıs 2024

Osmanlıda Vakıf Nasıl İşletilirdi?

Osmanlıda vakıf, toplumun bazı ihtiyaçlarının karşılanması zenginlerin kurdukları vakıflara bırakılmıştır. Zaman içerisinde vakıflar ekonomik, sosyal, sanat, eğitim, sağlık, ulaşım, mimari ve bayındırlık alanlarında önemli rol oynamışlardır. Osmanlı devletinde başta padişahlarda olmak üzere tüm devlet adamları vakıflar kurmuşlar ve devlet bu vakıfların korunmasını sağlamıştır. Aynı zamanda devlet vakıflara yardımlarda bulunarak devlet hiçbir şey yapmadan sosyal, kültürel ve dini hayatla ilgili etkinlikler vakıflar tarafından düzenlenmiştir.

Osmanlıda vakıfların birçok faydası olmuştur. Bunlardan bazıları aşağıda sıralanmıştır.
  • Osmanlı devletinin kuruluş zamanlarında fethedilen topraklara Türklerin yerleştirilmesini sağlamıştır.
  • Şehir, köy, kasaba gibi yerleşim yerlerinin kalkınmasını sağlamış ve bayındır halinde gelmesini sağlamıştır.
  • Tüm eğitim ve sağlık harcamalarını sağlamaya çalışmışlardır.
  • Şehirlerarası ticaret ilişkilerin düzeltilmesi ve iyileştirilmesini sağlamışlardır.
Osmanlı devleti vatandaşın can ve mal güvenliğini sağlamak ve ne pahasına olursa olsun devlet düzenini sağlamakla yükümlü idi. Vakıf işleri ile yani vatandaşı okutmak, vatandaşın dini ibadetlerini yerine getirmesi için camiler yaptırmak gibi işlerle sorumlu değildi. Bu işleri vakıflar yerine getiriyordu. Osmanlıda vakıf sadece bir cami, hastane ya da okul yaptırıp hadi gidin okuyun demek değildi. Bu yapıları yaptırdıktan sonra bu yapıların yıllar boyu ayakta kalabilmesi için gerekli önlemleri almak demekti. İnsanları ihtiyaçları doğrultusunda beslemek, giydirmek, sağlıklarını kontrol etmek demekti. Böyle muazzam bir iş içinde Osmanlıda vakıfların varlıklı olması gerekiyordu. Padişahlar ve devlet adamları vakıflara yardım ediyorlar bağışlarda bulunuyorlardı. Bu bağışlar da öyle ufak şeyler değil tabi ki de. Hanlar, çiftlikler, hamamlar, evler gibi bağışlanabilecek şeyleri bağışlıyorlardı.

Osmanlıda vakıfların ünü birçok uluslar tarafından da duyulmuştur. Hatta İtalyan asıllı Cantacasin, Osmanlı vakıfları hakkında yazdığı eserlerde şöyle bahsetmektedir: "Küçüğü ve büyüğü ile Türk ileri gelenleri cami ve hastane yaptırmaktan başka bir şey düşünmezlerdi. Onları zengin olan vakıflarla teçhiz ederlerdi. Yolcuların konaklayabilmesi için kervansaraylar inşa ettirirler. Yollar, köprüler, imaretler inşa ettirirler. Türk büyükleri, bizlerin senyörlerimizden çok daha hayır sahibidirler, son derece misafir severlerdi. Türk, Hristiyan ve Yahudi olsa da memnuniyetle misafir ederler. Onlara yiyecek, içecek ve et verirlerdi. Bir Türk, karşısındaki yemek yemeyen bir insanla Hristiyan ve Yahudi bile olsa yemeğini paylaşmamayı çok ayıp sayar. "

Hastaneler sadece yatan hastalara mahsus değildi. Ayakta da tedavi edilirlerdi. Her gelen hastanın tedavisi sağlanır ve fakir olduğunu beyan eden hastalara herhangi bir belge istenmeksizin bedava ilaç verilirdi.

Kervansaraylar çok büyük hayır kurumları olduğu kadar, ticareti ayakta ve yolları canlı tutan kuruluşlardır. Kervansarayların daha iyi olanlarına "han" adı verilmektedir. Han ve kervansarayların vakıfnamesinde yolcuların hayvanları ile üç gün misafir edileceği, yedirilip içirileceği koşulu vardır.

Osmanlıda Vakıf Yorumları

İlk yorumu siz yapmak istermisiniz?

Yorum Yap

şifre

Çok Okunanlar

Balkanlardaki Osmanlı Eserleri

Balkanlardaki Osmanlı Eserleri

Abdülaziz Dönemi ve Hayatı

Abdülaziz Dönemi ve Hayatı

İlginizi Çekebilir

Haber Bülteni

Popüler İçerik

1. Ahmed Dönemi Yenilikleri

1. Ahmed Dönemi Yenilikleri

2. Murat Dönemi ve Savaşları

2. Murat Dönemi ve Savaşları

Cem Sultan Hayatı ve Dönemi

Cem Sultan Hayatı ve Dönemi

Osmanlı Padişahları Soy Ağacı

Osmanlı Padişahları Soy Ağacı

3. Ahmet Dönemi ve Savaşları

3. Ahmet Dönemi ve Savaşları

Güncel

Ankara Savaşının Sonuçları

Ankara Savaşının Sonuçları

Güncel

2. Murat Dönemi Yapılan Yenilikler

2. Murat Dönemi Yapılan Yenilikler

Güncel

Son Osmanlı Mebusan Meclisi

Son Osmanlı Mebusan Meclisi

1.Murat Dönemi Fetihler

1.Murat Dönemi Fetihler

Balkanlardaki Fetihler Hangileridir?

Balkanlardaki Fetihler Hangileridir?

3. Mehmet Dönemi Fetihler

3. Mehmet Dönemi Fetihler

Genç Osman Nasıl Öldürüldü

Genç Osman Nasıl Öldürüldü

Osmanlı Mimarisi Özellikleri ve Eserleri

Osmanlı Mimarisi Özellikleri ve Eserleri

Ertuğrul Gazi Hayatı ve Dönemi

Ertuğrul Gazi Hayatı ve Dönemi

1. Selim Dönemi Yenilikleri

1. Selim Dönemi Yenilikleri

Pir Sultan Abdal Hayatı ve Ölümü

Pir Sultan Abdal Hayatı ve Ölümü

Osmanlı Beylikleri Özellikleri ve Dönemleri

Osmanlı Beylikleri Özellikleri ve Dönemleri

Adile Sultan Hayatı ve Ölümü

Adile Sultan Hayatı ve Ölümü

Osmanlı Toplum Yapısı Nasıldı?

Osmanlı Toplum Yapısı Nasıldı?

Hafsa Sultan Hayatı ve Ölümü

Hafsa Sultan Hayatı ve Ölümü

Osmanlıda Veraset Sistemi

Osmanlıda Veraset Sistemi

Tekfur Nedir ve Görevleri Nelerdir?

Tekfur Nedir ve Görevleri Nelerdir?

Fetret Devri Olayları ve Tarihi

Fetret Devri Olayları ve Tarihi

Genç Osman Dönemi Siyasi Olaylar

Genç Osman Dönemi Siyasi Olaylar

Osmanlıda Hoşgörü ve Medeniyet

Osmanlıda Hoşgörü ve Medeniyet

I.Mehmed Dönemi Fetihler

I.Mehmed Dönemi Fetihler

3. Mustafa 3 Mustafa Dönemi ve Savaşları

3. Mustafa 3 Mustafa Dönemi ve Savaşları

4. Mehmet Dönemi ve Savaşları

4. Mehmet Dönemi ve Savaşları

İlk Osmanlı Halifesi Kimdir?

İlk Osmanlı Halifesi Kimdir?

3. Osman Dönemi ve Savaşları

3. Osman Dönemi ve Savaşları

IV. Murad Dönemi Siyasi Olaylar

IV. Murad Dönemi Siyasi Olaylar

Lale Devrinin Tarihi ve Özellikleri

Lale Devrinin Tarihi ve Özellikleri

5. Murat Dönemi ve Savaşları

5. Murat Dönemi ve Savaşları

Osmanlı Padişahları Dönemleri ve Hayatları

Osmanlı Padişahları Dönemleri ve Hayatları

Şehzade Mustafa Hayatı ve Öldürülmesi

Şehzade Mustafa Hayatı ve Öldürülmesi