IV. Murad Dönemi Siyasi Olaylar
23 Haziran 2024

IV. Murad Dönemi Siyasi Olaylar


Osmanlı-İran İlişkileri (1624-1639)

Sebebi: Şah Abbas'ın Şiilik propagandası yapması ve 1624'te Bağdat'ı işgal etmesi.

Sultan IV. Murad tahta geçtiğinde ülkede siyasi ve ekonomik sorunlar oldukça ağırlaşmış, Anadolu'da ve Rumeli'de isyancılar etkin duruma geçmişti. Bu dönemde Bağdat valisi Yusuf Paşa idi. Ancak bu bölgenin idaresi zenginliği ile ünlü Subaşı Bekir'in elindeydi. İdareyi zorla ele geçirmeye çalışan Subaşı Bekir ve Abaza Mehmed Paşa ayaklandı. Vali olmak istediğini bildiren Bekir Subaşı'ya Osmanlı Devleti vali olduğuna ilişkin emirnameyi gönderdi. Safevi Devleti'nden de daha önce yardım isteyen Bekir Subaşı, Osmanlı Devleti tarafından vali atanınca kendisine yardım etmek amacıyla çağırdığı İran askerlerini kovdu. Bu durumdan yararlanmaya çalışan Şah Abbas Bağdat'ı işgal etti (1624).

17 yıl sürecek savaş başladığında Sultan IV. Murad daha çocuk yaşlardaydı. Bu sebeple savaşın ilk yıllarında İran büyük başarılar elde etti. Sultan IV. Murad, ilerleyen yıllarda iç isyanları nispeten kontrol altına aldı ve saray içinde düzenlemeler yaptı. İran meselesine de büyük önem veriyordu.

Şah I. Abbas'ın 1623'te Bağdat'ı ele geçirmesiyle Osmanlı-İran savaşları yeniden başladı. İran ile başlayan savaşlar ilk zamanlar iyi yürütülemedi. Musul ve Kerkük, İranlıların eline geçti. Fakat buralar, daha sonra geri alındı.

Revan Seferi (1635)

Sebebi

  • İran'ın Osmanlı topraklarına saldırması ve IV. Murad'ın Anadolu'yu eşkıyalardan temizlemek istemesi.
  • IV. Murad, İran karşısında uğranılan başarısızlıklara ve İran'ın saldırgan tutumuna son vermek için, kendisi sefere çıkmaya karar verdi.

Erzurum ve Kars yoluyla Kafkasya'ya ulaşan IV. Murad, askeri yönden önemi büyük olan Revan'ı kuşattı. Revan Kalesi alındı (1635). Daha sonra Tebriz'e girildi. Kış mevsiminin yaklaşması üzerine IV. Murad, İstanbul'a geri döndü.

Kısaca Sonucu: Revan, Ahıska ve Tebriz alındı.

Bağdat Seferi (1638)

Sebebi

  • Osmanlı ordusunun geri dönmesinden sonra, İranlılar, Revan'ı geri aldı.
  • IV. Murad İran sorununa kesin bir çözüm bulmak istemesi.
  • İran'ın Revan'ı geri alması.

Şah I. Safi, Revan'ı geri almasına rağmen, İstanbul'a elçi göndererek barış istedi. IV. Murad, elçiyi kabul etmedi. Yeniden sefere çıkan IV. Murad, Halep ve Musul üzerinden Bağdat'a ulaştı ve kenti ele geçirdi (1638).

Kısaca Sefer: Sefer sırasında Anadolu'daki asiler ve eşkıyalar temizlendi. Bağdat alındı. NOT: IV. Murad bu seferde devlet adamları ve askerler üzerinde otorite kurmak için hata yapanları şiddetle cezalandırmıştır.

Sonucu: İran'ın isteği ile Kasr-ı Şirin Antlaşması (1639) imzalandı

Maddeleri

  • Azerbaycan ve Revan, İran'a bırakıldı.
  • Bağdat, Musul ve Diyarbakır Osmanlılara kaldı.
  • Zağros Dağları iki devlet arasında sınır olacak.

Önemi

  • Bu antlaşma ile bugünkü Türkiye-İran sınırı büyük ölçüde belirlenmiştir.
  • Azerbaycan Türkleri ile Anadolu Türkleri arasındaki bağ koptu.
  • Duraklama Devri İran savaşları sona erdi.

Osmanlı-Lehistan İlişkileri

Rus Kazaklarının Karadeniz'de Türk sahillerine ve Rumeli'de Tuna kıyılarına saldırıları, Osmanlı-Lehistan ilişkilerinin bozulmasına neden oldu. Kırım kuvvetlerinin Rus Kazaklarının üzerine akın yapması kararlaştırıldı. Ancak, bu sırada İran ile ilişkilerin bozulması nedeniyle Kırım kuvvetlerinin İran'a gönderilmesi yüzünden Lehistan seferi gerçekleştirilemedi.

1630'da Özi Beylerbeyi Mustafa Paşa, Lehistan ile bir antlaşma yaptı. Ancak, barış dönemi uzun sürmedi. İki ülke arasındaki ilişkilerin bozulması sonucu, Osmanlı kuvvetleri Lehistan'a girdi. Osmanlı kuvvetlerinin Lehistan'a girmesi üzerine, İstanbul'a gelen Leh elçisi, IV. Murad tarafından kabul edildi. Ancak anlaşma sağlanamadı. Bunun üzerine IV. Murad, sefere çıkmaya karar verdi (1634). Lehistan, işin ciddiyetini anlayınca, öne sürülen anlaşma koşullarını kabul etti.

Buna göre

  • Lehistan, Rus Kazaklarının Osmanlı topraklarına saldırılarını önleyecek.
  • Esirler karşılıklı olarak değiştirilecek.
  • İki ülke arasında ticaret özendirilecekti.

IV. Murad Dönemi Siyasi Olaylar Yorumları

İlk yorumu siz yapmak istermisiniz?

Yorum Yap

şifre

Çok Okunanlar

Orhan Gazi Hayatı

Orhan Gazi Hayatı

Osmanlı Devleti Yükselme Dönemi

Osmanlı Devleti Yükselme Dönemi

Editörün Seçtiği

Son Padişah

Son Padişah

İlginizi Çekebilir

1. Abdülhamid

1. Abdülhamid

Haber Bülteni

Popüler İçerik

İlk Osmanlı Padişahı

İlk Osmanlı Padişahı

Adile Sultan Kasrı Hayatı ve Ölümü

Adile Sultan Kasrı Hayatı ve Ölümü

Kapıkulu ve Yeniçeri Ocağını Kuran Padişah Hangisidir?

Kapıkulu ve Yeniçeri Ocağını Kuran Padişah Hangisidir?

3. Murad Dönemi Fetihler

3. Murad Dönemi Fetihler

Osmanlıda Veraset Sistemi

Osmanlıda Veraset Sistemi

Güncel

Cem Sultan Hayatı ve Dönemi

Cem Sultan Hayatı ve Dönemi

Güncel

3. Murat Dönemi ve Savaşları

3. Murat Dönemi ve Savaşları

Güncel

Vahdettin Hayatı ve Padişahlık Dönemi

Vahdettin Hayatı ve Padişahlık Dönemi

Osmanlı Padişahları Soy Ağacı

Osmanlı Padişahları Soy Ağacı

Osmanlı Bayrağı Anlam ve Özellikleri

Osmanlı Bayrağı Anlam ve Özellikleri

Yeniçerileri Kaldıran Padişah Kimdir?

Yeniçerileri Kaldıran Padişah Kimdir?

2. Abdülhamit Dönemi ve Hayatı

2. Abdülhamit Dönemi ve Hayatı

1 Dünya Savaşında Osmanlı Devleti

1 Dünya Savaşında Osmanlı Devleti

Pargalı İbrahim Hayatı ve Dönemi

Pargalı İbrahim Hayatı ve Dönemi

Fatih Sultan Mehmed

Fatih Sultan Mehmed

Osmanlıda Harem Nasıldı ve Neler Yapılır?dı

Osmanlıda Harem Nasıldı ve Neler Yapılır?dı

Sultan Alparslan Hayatı ve Ölümü

Sultan Alparslan Hayatı ve Ölümü

Ayşe Sultan Hayatı ve Ölümü

Ayşe Sultan Hayatı ve Ölümü

Osmanlı Toplum Yapısı Nasıldı?

Osmanlı Toplum Yapısı Nasıldı?

Osmanlıda Eğitim Sistemi Nasıldı?

Osmanlıda Eğitim Sistemi Nasıldı?

Nurbanu Sultan Hayatı ve Dönemi

Nurbanu Sultan Hayatı ve Dönemi

Osmanlıda Eğitim Nasıl Yapılırdı?

Osmanlıda Eğitim Nasıl Yapılırdı?

Osmanlı Devleti Kuruluş Dönemi

Osmanlı Devleti Kuruluş Dönemi

1. Ahmet Dönemi Siyasi Olaylar

1. Ahmet Dönemi Siyasi Olaylar

İlk Osmanlı Bankası Hangisidir ve Çalışma Şekli

İlk Osmanlı Bankası Hangisidir ve Çalışma Şekli

Osmanlıda Toprak Sistemi Nasıldı?

Osmanlıda Toprak Sistemi Nasıldı?

1. Selim Dönemi Fetihler

1. Selim Dönemi Fetihler

Osmanlı Akıncılarının Özellikleri?

Osmanlı Akıncılarının Özellikleri?

3. Mustafa Dönemi Yenilikler

3. Mustafa Dönemi Yenilikler

Osmanlı Divan Üyeleri

Osmanlı Divan Üyeleri

Osman Bey Dönemi ve Hayatı

Osman Bey Dönemi ve Hayatı

Genç Osman Dönemi Siyasi Olaylar

Genç Osman Dönemi Siyasi Olaylar

Osmanlıda Vakıf Nasıl İşletilirdi?

Osmanlıda Vakıf Nasıl İşletilirdi?

Osmanlıda Hoşgörü ve Medeniyet

Osmanlıda Hoşgörü ve Medeniyet

Sultan Selim Hayatı ve Ölümü

Sultan Selim Hayatı ve Ölümü